
مقدمه
روانشناسی کسب و کار یکی از شاخههای جدید علم روانشناسی محسوب میشود که تلاش میکند استعدادها را شناسایی کرده و با ایجاد انگیزه، بازدهی عملکرد سازمان یا شرکت را افزایش دهد. در واقع روانشناسان کسب و کار، افراد را در تمامی مراحل کسب و کار تجزیه و تحلیل کرده و جهت ارزیابی فرهنگ سازمانی، محیط کاری سالم و پویا با افراد و تیمها، شرکتها و سازمانهای مختلف همکاری مینمایند و در این محتوا از سایت پزشک کسب و کار قصد داریم شما را با حرفه روانشناسی کسب و کار، زمینههای فعالیت، کاربرد، مهارتها و ویژگیهای آن آشنا کنیم و در انتها به مسئولیتهایی که روانشناسان کسب و کار به عهده دارند و ارائه استراتژیهایی جهت موفقیت شما در این حرفه میپردازیم.
روانشناسی کسب و کار چیست؟
روانشناسی کسب و کار به مطالعه سازمان و نیروی انسانی میپردازد و هدف اصلی آن، افزایش کارایی دو سویه کارمند و کارفرما است و به حل چالشهای درون سازمانی در تمامی سطوح (سطح مدیریتی تا مناصب پایین) میپردازد. همچنین کارکنان را بهویژه در منصبهای حساس به یادگیری برخی مهارتهای اجتماعی ترغیب و تشویق مینمایند. در حقیقت روانشناسی کسب و کار به موفقیت و پیشرفت یک مجموعه کمک کرده و ملاک و معیارهای دستیابی به ردههای بالا را در طی سالهای گذشته بررسی مینماید و قصد دارد براساس آن، یک سری نکاتی را در این زمینه به مدیران یادآوری کنند.

روانشناسی کسب و کار در چه زمینههایی فعالیت دارد؟
- بهداشت و سلامت کار
- بهبود ساختار سازمانی
- بهبود روحیه کارمندان
- آزمونسازی روانسنجی
- ارائه مشاوره به کارمندان
- توسعه مدیریت و رهبری
- افزایش بهرهوری کسب و کار
- ارائه مشاوره در انتخاب پرسنل
- مدیریت عملکرد، ارزیابی و اجرا
- محیطهای کاری ایمن و سازگار با کاربر
- آموزش، ایجاد انگیزه و اشتیاق در کارمندان
روانشناسی در کسب و کار چه کاربردی دارد؟
هر کسب و کاری جهت دستیابی به اهداف خود در مدت زمان کم و نهایتاً کسب موفقیت، نیازمند یک متخصص حرفهای و باتجربه که از لحاظ روحی کارکنان و افراد را بشناسد و حمایت کند، است؛ از اینرو فرد مناسب در این زمینه، همان روانشناس کسب و کار میباشد. در اینجا به برخی کاربردهای روانشناسی در کسب و کار میپردازیم:
- آموزش و حمایت کردن برنامههای رهبری بااستفاده از مهارتها و استعدادهای افراد تیم.
- ارزیابی اهداف، استراتژیهای مناسب و آمادگی کارمندان از لحاظ روحی جهت بهبود سازمان.
- گردآوری اطلاعات در مورد رفتار و نگرش کارمندان، نحوۀ مدیریت کارفرمایان بااستفاده از ابزارهایی همچون: نظرسنجی و مصاحبه.
- ارزیابی عملکرد اصولی فردی و تیمی کارکنان، مدیریت انتظارات و آشنایی با سیستمهای مدیریت عملکرد
- طراحی برنامههای درمانی جهت مطالعه مسائلی همچون: تبعیض و آزار جنسی که تأثیرات منفی بر روحیه کارمندان به وجودمیآورد.
- ارزیابی و سنجش کاندیدهای آیندۀ شرکت، انتخاب افراد مناسب که دارای توانمندیهای لازم جهت کار در سازمان، انجام مأموریتها جهت دستیابی به اهداف سازمان یا شرکت
- تجزیه و تحلیل چالشها و مسائل موجود در درون سازمان یا شرکت از جمله: حقوق و جرایم کاری، بروز اختلاف میان کارکنان، ایمنی محیط کار، تعارضات میان کارمندان و مدیران با ارائه نمودن راهکارهای مناسب

روانشناس کسب و کار باید دارای چه مهارتها و ویژگیهایی باشد؟
روانشناسی کسب و کار سعی دارد یک محیط ایمن، سازنده، آرام و بانشاط برای کارمندان و کارفرمایان فراهم نماید تا از توانمندیهای خود به نحو درست استفاده نمایند و سازمان را در جهت دستیابی به اهداف هدایت نمایند. در اینجا برخی از مهارتهایی که شما به عنوان یک روانشناس کسب و کار باید برخوردار باشید، اشاره میکنیم:
- مهارت صبوری: کار شما با روان اقتصادی افراد است و باید باحوصله به صحبتها و خواستههای آنها گوش فرا دهید؛ از اینرو شما به عنوان یک روانشناس کسب و کار باید صبور عمل نمایید.
- توانایی حل مسئله: داشتن توانایی و مهارت حل مسئله که پیشتر در محتوای مهارت حل مسئله به آن پرداختیم، جهت موفقیت شما در روانشناسی کسب و کار اهمیت بسزایی دارد.
- مهارت تفکر انتقادی: شما به عنوان یک روانشناس کسب و کار باید دارای تفکر انتقادی باشید و عاقلانه تصمیمگیری کرده و هرگز بیاساس و پایه صحبت افراد را باور نکنید.
- مهارتهای بازاریابی: داشتن مهارتهای بازاریابی جهت روانشناسی کسب و کار مستقل یا مشاور اهمیت بسزایی دارد.
- روحیه کمک به دیگران: در صورتی که تصور میکنید، قادر هستید به دیگران در جهت بهبود عملکرد و کارایی شغلی کمک کنید؛ بنابراین روانشناسی کسب و کار میتواند یک گزینۀ مناسب شغلی برای شما باشد.
- توانایی یادگیری سریع و مؤثر: شما به عنوان یک روانشناس کسب و کار باید دارای توانایی یادگیری سریع و مؤثر باشید.
- مهارتهای شخصی کسب و کار: دارا بودن مهارتهای شخصی کسب و کار جهت موفقیت شما در این حرفه اهمیت بسزایی دارد.
- توانایی سازگاری و انعطافپذیری: توانایی سازگاری و انعطافپذیری یکی از ویژگیهای مفید مؤثر در این حرفه هستند.
- مهارتهای آنالیز و تحلیل کارکنان: شما باید در مشورت و بررسی افراد قوی و حرفهای باشید و قادر باشید به خوبی آنها را به صحبت کردن در مورد مسائلی که توان گفتن آن را ندارند، ترغیب کنید.
روانشناس کسب و کار چه وظایف و مسئولیتهایی به عهده دارد؟
روانشناسی کسب و کار، قلمرو بسیار متنوع و گستردهای دارد که بسیار هیجانانگیز است. روانشناسان کسب و کار میتوانند به عنوان مدیر، مدیر آموزش، سرپرست روابط عمومی و کارشناس منابع انسانی در شرکتها، کارخانههای دولتی و خصوصی مشغول به فعالیت شوند. همچنین میتوانند به عنوان نیروی کار در وزارت کار، و وزارت دفاع، مدارس دولتی و خصوصی و سازمان زندانها استخدام شوند. در اینجا به برخی از وظایف و مسئولیتهای روانشناسان کسب و کار اشاره میکنیم:
- ارائه مشاوره به کارکنان جهت افزایش بهرهوری و توسعه کسب وکار
- آنالیز شرایط و موقعیتها جهت جلوگیری از هرگونه شکست احتمالی
- استخدام پرسنل، ایجاد محیط کار سالم، افزایش انگیزه و روحیه کارکنان
- کمک به افزایش امنیت و رضایت شغلی تمام کارکنان مشغول در سازمان
- طرحریزی برنامههای آموزشی و انگیزشی جهت ایجاد حس ارزشمندی در کارکنان
- مطالعه و شناخت ذهن کارکنان، سنجش تراز میان عملکرد کارکنان و استراتژی سازمانها
- اصلاح ساختار سازمانی و کمک به مدیران در جهت اتخاذ تکنیکهای مدیریتی کارآمد و نوین
در حقیقت روانشناسی کسب و کار کلید موفقیت در مواجهه با چالشها و مسائل فروش و بازار کار است.
استراتژیهایی که میتوانید به یک روانشناس کسب و کار حرفهای تبدیل شوید؟
شما جهت تبدیل شدن به یک روانشناس کسب و کار حرفهای و موفق لازم است یکسری استراتژیها و نکاتی را در این زمینه انجام دهید، در اینجا به برخی از استراتژیها جهت موفقیت شما در این حرفه میپردازیم:
1. شما باید با استعدادیابی درست و اصولی به استخدام کارمندان در سازمان کمک نمایید.
2. شما باید یک محیط کاری پویا و مثبت ایجاد نمایید؛ زیرا انجام این کار باعث کسب درآمد عالی و فوقالعاده در سازمان خواهد شد.
3. شما باید به طور مداوم عملکرد کارکنان را در سازمان سنجیده و در جهت افزایش بهرهوری مطلوب فعالیتهای شرکت اقدام نمایید.
4. شما در جایگاه روانشناس قرار دارید البته باید به اندازۀ یک مدیر با اصول رهبری تیم آشنا باشید؛ زیرا روانشناسی کسب و کار نیازمند یادگیری تدبیرها و مهارتهای مدیریتی است.
5. شما به عنوان یک روانشناس کسب و کار باید بتوانید سلامت روانی و رفاه کارمندان و کارفرمایان را در سازمان برقرار کنید؛ زیرا اگر تنها یک نفر از تیم نتواند کار خود را به درستی انجام دهد تمام سیستم بههم میریزد.
6. شما باید به صورت مداوم برنامههای خلاقانه در کارکنان ایجاد نمایید؛ زیرا این کار میتواند انرژی لازم در کارکنان را افزایش داده و همچنین یکی از استراتژیهای مهم بازاریابی برند، کارهای گروهی و ابتکاری محسوب میشود. از سوی دیگر این برنامهها سبب ایجاد و تقویت دوستی و اتحاد عمیقتر میان کارکنان شده و تأثیرات فوقالعادهای در عملکرد سازمان میگذارد.
7. همانطور که میدانید روانشناسی کسب و کار با روانشناسی رنگ ارتباط مستقیمی دارد؛ از اینرو رنگهایی که در یک محیط سازمانی استفاده میشود میتواند نقش مؤثری در شادابی روحیه کارکنان داشته باشد و در نهایت سبب جلب رضایت مشتری خواهد شد.
8. شما باید بتوانید با آگاهی و تدبیر خود، ساختار سازمان را بهبود ببخشید؛ زیرا شما با پایه و اساس رفتاری کارکنان آشنا هستید و به خوبی میدانید زمانی یک سازمان به اهداف خود میرسد که دارای سیستم یکپارچه و هماهنگ باشد که ایجاد این مورد جزو مسئولیتهای شما میباشد.
9. شما به عنوان یک روانشناس کسب و کار باید به صورت مداوم به کارمندان شرکت مشاوره دهید تا روحیه کارکنان بازسازی شود؛ زیرا همانطور که میدانید افراد هر روز زندگی شهری پر از استرس را تجربه میکنند که طبیعتاً انرژی بسیاری را از افراد میگیرد از اینرو باید روان انسان به طور مداوم تحلیل و پالایش شود در صورتی که افراد به این موضوع اهمیت ندهند دچار افسردگی خواهند شد.
نتیجه گیری
همانطور که گفته شد روانشناس کسب و کار با تمرکز بر منابع انسانی، تحقیقات بازار و بحث فروش در محیط کار تلاش میکنند تا زمینههای پیشرفت را شناسایی کرده و آنها را رشد و بهبود ببخشند. در این محتوا از سایت پزشک کسب و کار شما را با حرفه روانشناسی کسب و کار، کاربرد، مهارتها و ویژگیها و مسئولیتهای آن آشنا ساختیم و در انتها 9 استراتژی مؤثر جهت موفقیت شما در حرفه روانشناسی کسب و کار ارائه نمودیم.