
گوگل با معرفی و ایجاد الگوریتم پرکاربرد و فوقالعاده خود، Mobile First Index، به شما و سایر کاربران این اجازه را میدهد تا به راحتی با موبایل خود در وبسایتهای مختلف جستجو کنید. همانطور که میدانید پس از گسترش موبایل هوشمند در میان مردم، دیگر شما جهت دسترسی به گوگل نیازی به حمل سیستمهای کامپیوتر و لپتاپهای خود ندارید و میتوانید با مراجعه به مرورگر موبایل خود به راحتی به موتورهای جستجو دسترسی داشته باشید. در این محتوا از سایت پزشک کسب و کار قصد داریم شما را به طور کامل با الگوریتم Mobile First Index آشنا کنیم و در انتها به برخی از متدوالترین سوالات شما پاسخ دهیم.
الگوریتم Mobile First Index چیست؟
این الگوریتم توسط گوگل معرفی و ایجاد شد تا وبسایتها را با نسخه موبایل در اولویت ایندکس قرار دهد و رتبهبندی سایتها در نتایج جستجو را براساس نسخه موبایل انجام دهد. البته این الگوریتم به صورتی نیست که فقط به نسخه موبایل وبسایتها توجه کند و نسخه دسکتاپ آن را کاملاً نادیده بگیرد، بلکه گوگل نسخه موبایل وبسایتها را در اولویت نخست قرار میدهد. در اینجا باید به این نکته اشاره کنیم در صورتی که سایت شما هنوز نسخه موبایل نداشته باشد، از ایندکس گوگل خارج نمیشود ولی نداشتن نسخه موبایل تأثیرات منفی بر رتبه سایت در نتایج جستجو خواهد داشت و علاوهبر این مورد سایتهایی که تجربه بهتری برای کاربران موبایلی ایجاد کنند، میتوانند رتبههای بالاتری حتی در جستجوهای دسکتاپ کسب کنند.

الگوریتم Mobile First Index چه هدفی دارد؟
هدف اصلی الگوریتم Mobile First Index این است که کاربران از وبگردی با موبایلهای هوشمند خود رضایت داشته باشند و گوگل قصد دارد که فقط یک ایندکس داشته باشد و آن هم موبایل است. البته تاکنون معیار جهت رتبهبندی، دسکتاپ بود اما با به وجود آمدن این الگوریتم این روند کاملاً تغییر کرد و از آن پس، نسخه موبایلی هر وبسایت جهت رتبهدهی مورد توجه گوگل قرار میگیرند. گوگل برای این کار خود دلیل خوبی دارد که در این رابطه بیان کرده است هر آنچه در نسخه موبایلی نمایش داده میشود حائز اهمیت است، نه بخشهای مخفی سایت که تنها در نسخه دسکتاپ قابل مشاهده است.
الگوریتم Mobile First Index از چه زمانی شروع به کار کرد؟
از تاریخ یک ژوئیه 2019 وبسایتهای جدید به صورت خودکار براساس موبایل ایندکس شدند و وبسایتهایی که پیش از این تاریخ ایجاد شده بودند زمانی که سایتهای آنها به صورت رسمی تغییر حالت میدادند به کمک Search Console متوجه این تغییر میشدند. سپس در مارس 2020 کمپانی گوگل اعلام کرد که قصد دارد در سپتامبر تمامی وبسایتها را به صورت رسمی به Mobile First Index انتقال دهد ولی به دلیل شیوع ویروس کرونا و ادامهدار شدن این بیماری، زمان آن را تا مارس 2021 عقب انداخت. البته با وجود این مسئله، گوگل پیش از این به صورت خودکار حدود 70 درصد از وبسایتها را به الگوریتم Mobile First Index انتقال داده بود و دیگر نباید نگران ایندکس شدن یا ایندکس نشدن سایت خود از طریق موبایل باشید؛ زیرا تقریباً تمامی سایتها از الگوریتم Mobile First Index پیروی میکنند.

به چه علت الگوریتم Mobile First Index اهمیت دارد؟
همانطور که میدانید هر سایتی که راهاندازی میشود سعی دارد توسط گوگل رتبه خوبی کسب کند و کاربران بر روی سایت آنها کلیک کنند. دیده شدن هر سایت اهمیت چشمگیری در برندینگ، ترافیک و فروش دارد و گوگل برای سایتهای موبایل فرندلی اهمیت بسیاری قائل است؛ از این رو سایتهایی که با الگوریتم Mobile First Index مطابقت دارند میتوانند رتبه بالایی کسب کنند و سایر سایتها به رتبههای پایین تنزل پیدا خواهند کرد. بنابراین نباید نسخه موبایل ایندکس را فراموش کنید، در صورتی که تاکنون بیشتر تلاش خود را برای نسخه دسکتاپ انجام میدادید، شیوه خود را تغییر دهید و به نسخه موبایل توجه بیشتری کنید و آن را در اولویت برنامههای خود قرار دهید تا نظر گوگل را به خود جلب کنید و رتبه خوبی کسب کنید.
کدام سایتها تحت تأثیر الگوریتم Mobile First Index قرار میگیرند؟
همانطور که پیشتر اشاره کردیم الگوریتم Mobile First Index تاکنون بر روی تمامی سایتها فعال شده است ولی باید به این نکته اشاره کنیم که تأثیر این الگوریتم برای تمامی سایتها یکسان نمیباشد. با ورود الگوریتم جدید Mobile First Index، سایتها را میتوان به چهار گروه تقسیم نمود:
- داینامیک سروینگ: برخی از سایتها همچون دیجیکالا، بامیلو و ... وجود دارند که در صورتی که وارد آنها شوید، با اینکه یک آدرس برای نسخه دسکتاپ و موبایل در نظر گرفتند ولی زمانی که از طریق مرورگر موبایل خود وارد این سایتها میشوید علاوهبر تغییر نحوه نمایش، کدهای HTML صفحه هم تغییر میکند که به این روش Dynamic Serving گفته میشود.
- سایتهای Responsive یا واکنشگرا: الگوریتم Mobile First Index در درک گوگل از محتوای سایتهای ریسپانسیو تغییری ایجاد نمیکند؛ زیرا محتوای این صفحات در نسخه دسکتاپ و موبایل یکسان بوده و فقط نحوۀ نمایش آنها متفاوت است. البته در اینجا باید به این نکته اشاره کنیم که در صورتی که سایت شما ریسپانسیو باشد ولی در نسخه دسکتاپ و موبایل محتوا یکسان نباشد یعنی بخش مهمی از محتوا در موبایل با استفاده از CSS مخفی شده است که احتمالاً جایگاه سایت پس از اعمال این الگوریتم منجر به تغییر خواهد شد.
- سایتهایی که نسخه موبایل و دسکتاپ آنها یکسان است: در صورتی که سایت در هر دو نسخه یکسان باشد، در آنالیز گوگل از محتوای صفحات شما تغییری ایجاد نمیشود و پس از اعمال الگوریتم، گوگل همانند گذشته به سایت شما امتیاز میدهد. البته باید این نکته مهم را در نظر بگیرید که ریسپانسیو نبودن سایت شما از نظر سئو، یک نکته منفی محسوب شده و گوگل به علت چنین کمبودی، امتیاز بالایی به سایت شما خواهد داد. مثال بارز این امر، سایت varzesh3 میباشد.
- سایتهایی که برای نسخه موبایل، طراحی و آدرس مجزایی دارند: در صورتی که از طریق موبایل هوشمند خود به شبکه اجتماعی فیسبوک وارد میشوید، مشاهده خواهید کرد که آدرس این سایت در مرورگر شما به m.facebook.com تغییر خواهد کرد، در این صورت نسخه دسکتاپ و موبایل سایت شما دو آدرس جداگانه دارند اما الگوریتم جدید Mobile First Index در چنین شرایطی فقط محتوایی که در آدرس موبایل وجود دارد را آنالیز خواهد کرد؛ از این رو باید بگوییم که پس از اعمال این الگوریتم، سایتهایی که از دو آدرس متفاوت برای نسخه دسکتاپ و موبایل خود استفاده میکنند بیش از پیش زیر ذرهبین گوگل قرار میگیرند.
چگونه باید سایت خود را برای الگوریتم Mobile First Index آماده کنید؟
اکنون که گوگل نسخه موبایل سایت شما را معیار آنالیز و تعیین جایگاه سایت شما قرار داده است، فارغ از اینکه جزو کدام دسته از چهار طبقه بالا هستید باید استانداردهایی را در این خصوص رعایت کنید.
1. توجه به محتوای موجود در سایدبار و فوتر: همانطور که میدانید نسخه موبایل سایتها نسبت به نسخه دسکتاپ، فضای کوچکتری دارد و زمانی که وارد یک سایت ریسپانسیو میشوید بخشهایی همچون سایدبار و فوتر حذف میشوند و در صورتی که لینک مهمی در این قسمت وجود داشته باشد پس از تمرکز گوگل بر روی نسخه موبایل ارزش خود را از دست خواهند داد؛ از این رو باید توجه داشته باشید که محتوای اصلی هر صفحه در هر دو نسخه قابل مشاهده و در دسترس باشند.
2. بهتر و مناسب بودن طراحی ریسپانسیو از یک نسخه موبایل مجزا: ممکن است در لحظه نخست تصور کنید با ارزشی که گوگل برای نسخه موبایل قائل است، بهتر است یک آدرس مجزا برای نسخه موبایل در نظر بگیرید ولی گوگل توصیه میکند اولویت اصلی شما به ترتیب باشد: 1. ریسپانسیو بودن سایت؛ 2. داشتن نسخه مجزا برای موبایل؛ 3. نمایش یکسان سایت در دو نسخه دسکتاپ و موبایل؛ 4. استفاده از تکنیک Dynamic Serving (زمانی که برای تجارتهای بزرگی که تعداد بازدیدکنندگان زیادی دارند توصیه میشود پس از اولویت اول، از این تکنیک استفاده کنید.)
3. محتوا، ساختار صفحات و کدهای موبایل و دسکتاپ باید یکسان باشد: یکسان بودن محتوا در نسخه دسکتاپ و موبایل به معنای یکسان بودن تگهای متا (عنوان و توضیحات)، یکسان بودن محتوای اصلی صفحه به جز سایدبار، فوتور و هدر، یکسان بودن نشانهگذاری استاندارد و کدهای اسکیما در هر دو نسخه میباشد.

چگونه متوجه شوید که الگوریتم Mobile First Index برای سایت شما فعال است؟
در ابتدا باید به این نکته اشاره کنیم که الگوریتم Mobile First Index برخلاف الگوریتمهای پاندا و پنگوئن در مراحل نخست گوگل این الگوریتم مخصوص موبایل را برای تعداد کمی از سایتها فعال نمود و دلیل اصلی انتشار تدریجی است الگوریتم، بهینه نبودن بسیاری از سایتها برای موبایل بود و به تدریج این الگوریتم برای همه سایتها فعال شد. در پاسخ به این سوال باید بگوییم که هنگامی که الگوریتم Mobile First Index بر سایت شما فعال و اعمال شده باشد، از سوی گوگل ایمیلی دریافت خواهید کرد و در ابزار Google Search Console این مورد کاملاً نمایان و مشخص میشود و شما باید در این راستا تمامی تلاش خود را بکار بگیرید که از این الگوریتم تبعیت کنید، در غیر این صورت رتبه سایت خود را از دست خواهید داد.
نکات طلایی که باید در مورد الگوریتم Mobile First Index بدانید
در این بخش از مقاله قصد داریم به مهمترین نکاتی که در بهینهسازی سایت برای الگوریتم Mobile First Index تاثیرگذار است، اشاره کنیم.
- تغییری در محتوا ایجاد نکنید.
- سرعت سایت خود را افزایش دهید.
- حتماً از طراحی فلش خودداری کنید.
- حتماً محتوای کاربرپسند ایجاد کنید.
- هرگز موبایل فرندلی را فراموش نکنید.
- از اهمیت نقشه XML سایت غافل نشوید.
- سعی کنید محتوای مخفی نداشته باشید.
- حتماً محتوای سایدبار و فوتر را در نظر بگیرید.
- حتماً از نشانه گذاری اسکیما (Schema) استفاده کنید.
- سایت خود را به روش Mobile First Design طراحی کنید.
- سعی کنید خطاهای سایت در نسخه موبایل را رفع کنید.
- سعی کنید محتواهای خود را به شکل آکاردئون قرار دهید.
- از تکنولوژی صفحات پرشتاب موبایل (AMP) استفاده نمایید.
- یکسان بودن ساختار و محتوا در دو نسخه موبایل و دسکتاپ
- ریسپانسیو بودن را جدی بگیرید (طراحی واکنشگرایی بهتر از نسخه مجزا سایت برای موبایل است).

الگوریتم Mobile First Index چه تأثیری بر سئو دارد؟
در گذشته پیش از ارائه الگوریتم Mobile First Index معمولاً به نسخه دسکتاپ توجه بیشتری میشد و بر روی سئو آن کار بسیاری انجام میدادند؛ زیرا نسخه دسکتاپ، محتوای کاملتر داشته و دارای اسکیماهای کاملتری بودند و تگها و بکلینکهای بسیاری برای این نسخه از وبسایتها ساخته میشدند در حالی که نسخه موبایل دارای محتوا و اسکیماهای کمتری برخوردار بودند و معمولاً لینکهای زیادی هم به صفحات آنها داده نمیشد؛ از این رو در گذشته اولویت با نسخه دسکتاپ بود، با ورود الگوریتم Mobile First Index یک تحول فوقالعادهای از نظر گوگل به محتوای سایتها، اولویت خزش و ایندکس نسخههای موبایل و دسکتاپ ایجاد کرد و نسخه موبایل در اولویت نخست قرار گرفت و سبب شد سایتها علاوهبر تقویت نسخه موبایل، آن را در اولویت فعالیتهای سئو خود قرار دهند. البته در اینجا باید به این نکته اشاره کنیم در صورتی که نسخههای موبایل و دسکتاپ سایت شما در یک سطح باشند به عبارتی دیگر از یک طراحی واکنشگرا استفاده شده باشد و محتوای آنها برای موبایل هم بهینه شده باشد، تفاوت زیادی میان عملکرد سایت در نتایج جستجوی موبایل و دسکتاپ وجود ندارد.
جریمههای الگوریتم Mobile First Index به چه شکل است؟
تاکنون منابع مکتوب فعال در حوزه سئو، اشارهای به جریمههای الگوریتم Mobile First Index نکردهاند ولی حتماً باید به این مسئله توجه داشته باشید که در صورتی که سایت شما در نسخه موبایل عملکرد مطلوبی نداشته باشد، رتبههای پایینتری در نتایج جستجو کسب خواهید کرد؛ زیرا همانطور که پیشتر اشاره کردیم گوگل در مرحله نخست به سایت در نسخه موبایل توجه میکند و سپس نسخه دسکتاپ را مورد بررسی قرار میدهد.
نتیجه گیری
همانطور که پیشتر اشاره کردیم، گوگل با ایجاد الگوریتم Mobile First Index یک تحول فوقالعادهای به محتوای سایتها، اولویت خزش و ایندکس نسخههای موبایل و دسکتاپ ایجاد کرده است و نسخه موبایل در اولویت نخست قرار گرفته است؛ از این رو در صورتی که تاکنون بیشتر تلاش خود را برای نسخه دسکتاپ انجام میدادید، شیوه خود را تغییر دهید و به نسخه موبایل توجه بیشتری کنید و آن را در اولویت برنامههای خود قرار دهید تا نظر گوگل را به خود جلب کرده و رتبه خوبی کسب کنید.